Αύριο Δευτέρα νωρίς το μεσημέρι, αναβιώνει στην Παλιαχώρα το έθιμο του Χορού της Λαμπρής. Δανειζόμαστε από το τον τουριστικό ιστότοπο του Δήμου το σχετικό άρθρο, για όσους δε ξέρουν τη σημασία του.
Ο χορός της Λαμπρής γινόταν στην Αίγινα την δεύτερη μέρα του Πάσχα .Ο χορός περιελάμβανε δύο μέρη: τον μικρό και τον μεγάλο χορό. Ο μικρός γινόταν στην πλατεία της Παναγίας της Φορίτισσας (Αι Γιώργη Καθολικό), όπου λάβαιναν χώρα οι συνελεύσεις των προυχόντων του νησιού. Είχε κύριο σκοπό του τη διασκέδαση, την ψυχαγωγία και την αποκάλυψη του έρωτα των νέων και τη πρόθεση δέσμευσης για γάμο.
Ο μεγάλος χορός γινόταν στη μεγάλη πλατεία της εκκλησίας του Σταυρού και προκειμένου να συμμετέχουν όλοι οι κάτοικοι ο μικρός χορός σταματούσε. Οι χορευτές έπαιρναν θέση ανάλογα με την ηλικία και το φύλο τους. Ο χορός σχημάτιζε μεγάλο κύκλο, ώστε ο ναός του Τιμίου Σταυρού να βρίσκεται στο κέντρο. Πρώτοι χόρευαν οι γέροντες, κατόπιν οι άγαμοι και οι έγγαμοι άνδρες και ξανά οι γέροντες, αποτελώντας έτσι ένα τόξο ανδρών. Οι γυναίκες σχημάτιζαν ένα άλλο τόξο:,γερόντισσες, νέες κοπέλες, παντρεμένες και ξανά γερόντισσες.
Απαραίτητος στο χορό της Λαμπρής ήταν ο αοιδός με το ντέφι του ο οποίος έδινε το σύνθημα να πιαστούν στο χορό αφού οι επόπτες του χορού έλεγχαν τη σωστή διάταξη και ο ιερέας έβγαινε στην πόρτα του ναού του Σταυρού και έψελνε το “Χριστός Ανέστη”. Ο χορός της Λαμπρής δεν απαιτούσε την παρουσία μουσικών οργάνων, όπως το βιολί και το λαούτο, αλλά σε περίπτωση παρουσίας τους και μετά και τη σύμφωνη γνώμη των χορευτών, έμπαιναν μαζί με τον αοιδό στη μέση του κύκλου του χορού. Στη συνέχεια ο τραγουδιστής ξεκινούσε το τραγούδι.
Ο χορός διαρκούσε τις τρεις πρώτες μέρες της Διακαινησίμου και επαναλαμβανόταν και τις τρεις επόμενες Πέμπτες μετά τη Λαμπρή, που ήταν και αυτές αργία. Επίσης γινόταν και κατά την εορτή της Ζωοδόχου Πηγής μέχρι την εορτή του Αγίου Γεωργίου εάν η Λαμπρή ήταν πρώιμη. Στο τέλος ο αοιδός έδινε το τέρμα του χορού και πολλοί συνήθιζαν να τραγουδούν:
“Της Παλιαχώρας ο χορός ήταν γλυκός σαν μέλι, γιατί τον εχορεύανε κορίτσια σαν αγγέλοι”
Ο χορός της Λαμπρής ελάμβανε χώρα και σε κάποια άλλα χωριά του νησιού, όπως στου Ανιτσαίου, όπου οι κάτοικοι μαζεύονταν στην Εκκλησία του χωριού και παρακολουθούσαν την ακολουθία της Αγάπης (ανήμερα Πάσχα). Κατόπιν ξεκινούσαν το χορό που και με τη δύση του ήλιου τον ολοκλήρωναν και ξεκινουσαν με τα ζώα τους για το δρόμο της επιστροφής.
Χαρακτηριστικό ήταν ότι προηγούνταν τα ζώα και ακολουθούσαν οι πεζοί που έψελναν στη διαδρομή το “Χριστός Ανέστη”. Το έθιμο του χορού της Λαμπρής διατηρήθηκε και μετά την κατοίκηση της σημερινής πόλης της Αίγινας και γινόταν ως το 1863, όπως στην Παλιαχώρα, σε μια πλατεία κοντά στη Μητρόπολη ή στη συνοικία Βάρδια. Σήμερα το έθιμο αναβιώνει στον προαύλιο χώρο της Εκκλησίας του Σταυρού στην Παλιαχώρα.
