Λίγο ετεροχρονισμένα, λόγω εθνικών εκλογών, ζούμε αυτές τις μέρες στο νησί τις εκδηλώσεις του Δήμου Αίγινας για τον πρώτο κυβερνήτη της Ελλάδας, τον Ιωάννη Καποδίστρια, και την ορκωμοσία της κυβέρνησής του στο νησί στις 26 Ιανουαρίου του 1828.
Το ερώτημα αν εξακολουθεί να ζει και να βασιλεύει ως πνεύμα, ως κληρονομιά όλων μας, η μοναδική αυτή προσωπικότητα, αφήνουμε τα δεδομένα να το απαντήσουν.
Ξεκινώντας από τα παλιά, είχε τιμηθεί πλείστες φορές από τον Τσάρο Αλέξανδρο και είχε ανακηρυχθεί επίτιμος δημότης των καντονίων Βω και Λωζάνης, όπου μέχρι σήμερα πολλοί δρόμοι και πλατείες φέρουν το όνομά του. Στη Γενεύη κατατίθενται στεφάνια στο σπίτι όπου έζησε και μια αποβάθρα στον ποταμό Ροδανό που διαρρέει την πόλη φέρει το όνομά του.
Στις 21 Σεπτεμβρίου 2009 πραγματοποιήθ
ενώ ανδριάντας υπάρχει επίσης στην κεντρική πλατεία της πόλης Capo d’ Istria της Σλοβενίας.
Στα ελληνικά χώματα και δρώμενα, ο Κρατικός Αερολιμένας Κερκύρας ονομάζεται «Ιωάννης Καποδίστριας», ενώ από το 1911, κατόπιν επιθυμίας του ευεργέτη Ιωάννη Δόμπολη, το εθνικό πανεπιστήμιο Αθηνών μετονομάστηκε σε «Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών» και στα Προπύλαια υπάρχει ανδριάντας του.
Επίσης, η μορφή του Καποδίστρια απεικονίζεται στο κέρμα των 20 λεπτών (υπομονάδα του ευρώ) της ελληνικής έκδοσης, όπως και στο χαρτονόμισμα των 500 δραχμών (1983 – 2001). «Ι. Καποδίστριας» (ή Σχέδιο Καποδίστρια) ονομάζεται και το πρόγραμμα σχετικά με τις μεταρρυθμίσεις στην τοπική αυτοδιοίκηση που ξεκίνησε με πρωτοβουλία της κυβέρνησης Σημίτη.
Επιστρέφοντας στη γενέτειρα Κέρκυρα ξανά, το εξοχικό της οικογένειας Καποδίστρια, το οποίο δωρήθηκε από τη δισέγγονη του Γεωργίου Καποδίστρια, αδερφού του κυβερνήτη, Μαρία Δεσσύλα – Καποδίστρια, στη θέση Κουκουρίτσα, λειτουργεί το μουσείο Ιωάννη Καποδίστρια, όπου φυλάσσονται κειμήλια της οικογένειας και προσωπικά του αντικείμενα. Στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο, στην Αθήνα, φιλοξενούνται επίσης προσωπικά αντικείμενα του κυβερνήτη, καθώς και το γραφείο του.
Η πρόταση έγινε δεκτή από την κυβέρνηση Ε. Βενιζέλου, ορίσθηκε καλλιτεχνική επιτροπή στην οποία συμμετείχαν ο ζωγράφος Κ. Παρθένης και ο αρχιτέκτων Δ. Πικιώνης και η ανάθεση έγινε στο σπουδαίο γλύπτη Μ. Τόμπρο.
Το άγαλμα τοποθετήθηκε το 1933 στην ομώνυμη πλατεία που ανάπλασε ο Δ. Πικιώνης.
Στον ανδριάντα, στημένο απέναντι από το Κυβερνείο στον άξονα της λεωφόρου Αμαλίας, με σταθερό βηματισμό εξαίρεται η έκφραση του προσώπου και προβάλλεται με απλότητα ο ευγενής διπλωμάτης Ι. Α. Καποδίστριας, θεμελιωτής του Νεοελληνικού Κράτους.
Είναι αξιοσημείωτος ο συμβολισμός του αγάλματος, εμπνευσμένος από την αρχαία ελληνική παράδοση.
Στη δεξιά πλευρά, κάτω από το προβαλλόμενο δεξιό χέρι, εικονίζεται το κατώτερο αποκομμένο τμήμα κορμού βελανιδιάς, δρυός, ιερό δένδρο του Δία, σύμβολο ρώμης και δύναμης του αρχαίου Ελληνικού Κόσμου.
Στην Κέρκυρα και πάλι, ο ανδριάντας του Καποδίστρια, έργο του Λεωνίδα Δρόση, βρίσκεται στο «Ακταίον», στην Πάνω Πλατεία, διαγωνίως μπροστά από το κτίριο της Ιονίου Ακαδημίας. Τοποθετήθηκε στο σημείο αυτό, όπου παλιότερα βρισκόταν ο οβελίσκος του Ντούγκλα, στις 12 Απριλίου του 1887.
Τα πιο “απτά” μνημεία της μεγαλοσύνης του στο νησί, τα ίδια τα Καποδιστριακά, δυστυχώς δε γνωρίζουν εδώ και καιρό τις τιμές και δόξες που συνεχίζει να απολαμβάνει επετειακά η μνήμη του.
Τη θλιβερή αυτή υποσημείωση θίγει και το παρακάτω βίντεο, περσινό δημιούργημα των μαθητών του Γυμνάσιου Μεσαγρού, με την σκηνοθετική βοήθεια των Δημήτρη Γκουζιώτη και Θωμά Γκίνη. Αν αφουγκραστούμε τι λένε αυτά τα παιδιά, θα διαπιστώσουμε ότι, ναι, ζει ο κυβερνήτης, αλλά πρέπει να τον αναζητήσεις για να τον βρεις.
Υ.Γ. Μια ευχή: του χρόνου να τιμήσουμε την επέτειο της ορκωμοσίας της πρώτης κυβέρνησης της Ελλάδας υπό τον Ιωάννη Καποδίστρια στην Αίγινα όχι απλά με εορταστικές εκδηλώσεις, αλλά ανοίγοντας ξανά για ντόπιους κι επισκέπτες το Ιστορικό Αρχείο στο Εϋνάρδειο, ή στο Κυβερνείο, ή στο Ορφανοτροφείο, διαφορετικά με την δική μας διαχρονική συμμετοχή η δολοφονία θα συνεχίσει να συντελείται.
Βικτώρια Τράπαλη
φωτό εξωφύλλου : Καποδίστριας – Κέρκυρα
