Με Κλωστή και με Βελόνι

Ήταν, αν θυμάμαι, καλά γύρω στο 2000 όταν, προβληματισμένη με την σύγχρονη τέχνη και την κοινωνική κατάσταση που τότε επικρατούσε, αποφάσισα να γυρίσω πίσω, να πιάσω το νήμα από την αρχή . Στράφηκα στην κλωστή, που τη θεωρώ ένα από τα αρχαιότερα σύμβολα σύνδεσης. Πιστεύω ότι ο άνθρωπος είναι φτιαγμένος για να δημιουργεί , να συνθέτει, να κατασκευάζει. Είχα την τύχη να γεννηθώ σε ένα αγροτικό χωριό της Μεσσηνίας, και λέω τύχη γιατί έτσι μπόρεσα να έρθω σε επαφή με την παλιότερη Ελλάδα, τότε που οι άνθρωποι δημιουργούσαν τα αντικείμενα που χρειάζονταν, επισκεύαζαν ότι χαλούσε. Όταν η γυναίκα ήταν έγκυος ο άντρας ετοίμαζε το παιδικό κρεβάτι, όταν ένα ρούχο πάλιωνε οι νοικοκυρές το επιδιόρθωναν, θυμάμαι τη γιαγιά που περνούσε από την βελόνα τα ρούχα μετά την μπουγάδα. Έρχεται στη μνήμη μου ένα μπάλωμα γκρι πάνω σε ένα μπλε ύφασμα, ήταν ραμμένο με χοντρή κλωστή, δεν προσπαθούσε  να’ ναι  όμορφο αλλά  ανθεκτικό  και σωτήριο  για το ρούχο που είχε  αρχίσει να φθείρεται, αυτό  στα μάτια  μου το έκανε όμορφο γιατί υπήρχε λόγος που ήταν εκεί. Θυμήθηκα μια άλλη γιαγιά που με το βελονάκι της όλη την μέρα έπλεκε, ήταν τόσο ήρεμη, ήσυχη, με ένα γλυκό χαμόγελο στο πρόσωπο. Αυτή την ενέργεια λοιπόν  αναζήτησα, άφησα τα πινέλα και τα χρώματα, πήρα κλωστές, βελόνες, βελονάκια και τα έφερα στην δική μας εποχή. Έχουν δημιουργήσει αριστουργήματα οι γυναίκες στην νεώτερη Ελλάδα, με θλίψη  έβλεπα ότι απαρνιόμασταν αυτή την παράδοση, ότι αγοράζαμε ρούχα και στολίδια άγνωστης πραγματικά προέλευσης, ρούχα φτιαγμένα  στην Ασία, σε σκοτεινά εργαστήρια  από σχεδόν  φυλακισμένους  και κακοπληρωμένους  ανθρώπους. Εν αγνοία μας λοιπόν  γινόμασταν κρίκος μιας αλυσίδας  που δεν τιμά τον άνθρωπο, και ταυτόχρονα δεν σέβεται τον πλανήτη. Ήταν ολοφάνερο πως κάτι τόσο σαθρό, μοιραία κάποτε θα κατέρρεε.
Η εμπειρία  μου με την βελόνα  ήταν  ιδιαίτερα  διδακτική. Δεν ξέρω, κάτι “μαγικό’’ γινόταν όταν η βελόνα τρυπούσε το ύφασμα, σαν να πλάταινε ο χρόνος, σαν να σταματούσε να τρέχει, σαν, παρελθόν, παρόν και μέλλον να γινόντουσαν  ένα, σαν αυτές οι σκέψεις και τα συναισθήματα  να αποτυπωνόταν στο ύφασμα, στα χνάρια της κλωστής, σαν με αυτό τον τρόπο να μπορούσα να μοιραστώ και να επικοινωνήσω  εκείνες  τις ‘’μαγικές’’ στιγμές. Σύντομα  άρχισα  να δουλεύω  με χρησιμοποιημένο  ύφασμα, λυπόμουν  τόσο  πολύ αυτά τα ρούχα της μιας σεζόν: δεν είχαν προλάβει  να γνωριστούν  με τον άνθρωπο  που τα φόρεσε, δεν προλάβαιναν  καν να τον ομορφύνουν.
Θυμάμαι τον Μπρεχτ  να λέει: “Απ’ όλα τα έργα των ανθρώπων, πιο πολύ αγαπώ τα μεταχειρισμένα. Φθαρμένα από τη χρήση των πολλών, συχνά αλλαγμένα, καλυτερεύουνε το σχήμα και γίνονται πολύτιμα γιατί συχνά δοκιμάστηκαν’’
Τι ονειρεύομαι;
Να αναλάβουμε  την ευθύνη  του εαυτού  μας, το ένδυμά  μας είναι το πιο προσωπικό και συγχρόνως το πιο κοινωνικό μας περίβλημα. Δεν χρειάζεται  να είμαστε σαν τα μοντέλα των διαφημίσεων και του life style, ο καθένας  έχει την δική του ομορφιά, τα δικά του δυνατά  σημεία.
Να δημιουργήσουμε λοιπόν το ρούχο μας σύμφωνα με τα δικά μας μέτρα. Να γνωρίσουμε το σώμα μας, να του δώσουμε παλμό, να αγαπήσουμε τις ‘’ατέλειες’’ του, να μεταποιήσουμε  σε μια μοδίστρα  της γειτονιάς  μας ένα παλιό  αγαπημένο κομμάτι, να επενδύσουμε σε ένα καλό ύφασμα που θα αφήσει το σώμα να αναπνεύσει και θα αντέξει χρόνια. Να υπηρετήσουμε την αρμονία και την ομορφιά, αυτές θα σώσουν τον κόσμο, αυτές  γλυκαίνουν  την ψυχή. Κι ας μην ξεχνάμε ότι το καλύτερο αξεσουάρ είναι ένα χαμόγελο καρδίας στα χείλη.
Άννα Θεοχαράκη