Η οικονομία ενός τόπου, είτε αφορά αγροτική γη, είτε βιομηχανικές μονάδες, είτε στηρίζεται στον τουρισμό, δεν μπορεί να λειτουργεί ως μονοκαλλιέργεια. Οι διαπιστώσεις από όλο τον κόσμο, αλλά και παραδείγματα που έχουμε στην ίδια μας την πατρίδα επιβεβαιώνουν με απόλυτο τρόπο αυτή τη σκέψη.
Μια ματιά ακόμη και σε αυτή τη βόρεια Ιταλία, στις πόλεις της βαριάς βιομηχανίας της BENNETON και της ANNABELLA, είναι ικανή να δείξει τις συνέπειες αυτής της μονοκαλλιέργειας. Αλλά όπως είπαμε και εδώ στην πατρίδα μας, περιοχές ολόκληρες που στηρίχτηκαν σε μονόδρομες λογικές οικονομίας, δεν είχαν καλύτερα αποτελέσματα.
Στο νησί μας, την Αίγινα, μέχρι χθες (στην πρόσφατη ιστορία της) δύο ήταν οι κυριότερες οικονομικές δραστηριότητες. Η οικοδομή και ο τουρισμός. Σήμερα όμως, έχουμε να μιλάμε μόνο για μία, αυτή του τουρισμού. Πόσο επικίνδυνη μπορεί να είναι αυτή η διαπίστωση για την ίδια την τουριστική δραστηριότητα; Μπορεί αυτή η εναπομένουσα δραστηριότητα, να τροφοδοτήσει την ανάπτυξη άλλων οικονομικών στοχεύσεων, ούτως ώστε να μη μείνει ως μονοκαλλιέργεια; Μπορεί να δώσει ελπίδα στην ανάπτυξη του βιοτικού και πολιτιστικού επιπέδου στην Αίγινα;
Αυτά τα ερωτήματα απευθύναμε σε ανθρώπους που σχετίζονται άμεσα με τον τουρισμό: Στην πρώτη ανάρτηση απαντά ο κ. Πέτρος Πετρίτης πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου και της τουριστικής επιτροπής ανάπτυξης στην Αίγινα.
 |
|
Πέτρος Πετρίτης
|
ΠΕΤΡΟΣ ΠΕΤΡΙΤΗΣ:
Η παρατεταμένη κρίση που περνά η χώρα μας (και, κατά συνέπεια, οι πολίτες της -όλοι εμείς) έχει αλλάξει σε σημαντικό βαθμό τα δεδομένα στην οικονομία και την ίδια την κοινωνία, γυρίζοντας τον χρόνο πίσω. Η ταξική διαστρωμάτωση αλλάζει μορφή, η πληθυσμιακή μετακίνηση (προς την επαρχία αυτή τη φορά…) τείνει να γίνει συχνό φαινόμενο, οι καταναλωτικές μας συνήθειες επαναπροσδιορίζονται, ο επιχειρηματικός τομέας ψάχνει τις δικές του ισορροπίες, ενώ η αναζήτηση εργασιακών ευκαιριών βρίσκει νέους προσανατολισμούς.
Η Αίγινα ακολουθεί τη καινούργια ροή των πραγμάτων, ψάχνοντας τον βηματισμό της. Αν και θα ήταν χρήσιμο να υπάρξει μία μελέτη σχετικά με τη σύνθεση της τοπικής κοινωνίας μας στη σημερινή της μορφή (βάσει ποιοτικών χαρακτηριστικών, κοινωνικών και οικονομικών στοιχείων), προκειμένου να αποτελέσει χρήσιμο «εργαλείο» για τη δημοτική αρχή και τους φορείς του νησιού, δεν μπορώ παρά να συμφωνήσω στο ότι ο τουρισμός (και ό,τι τον αφορά) αποτελεί -πλέον- την κύρια οικονομική δραστηριότητα για τους Αιγινήτες. Παρ’ όλα αυτά, επιφέρει εποχικό κέρδος, χωρίς να εξασφαλίζει εισόδημα ολοχρονίς.
Την ίδια στιγμή, ο αγροτικός τομέας παίζει σημαντικό ρόλο στην Αίγινα, με κύρια έκφανσή του την παραγωγή φιστικιού που για το 80% των καλλιεργητών λειτουργεί ως συμπληρωματικό εισόδημα, ενώ μόλις για το 20% αποτελεί κύρια εργασία. Στην πρωτογενή παραγωγή έρχονται να προστεθούν, σε μικρότερη κλίμακα, η αλιεία και η κτηνοτροφία, ενώ η άλλοτε ανθηρή οικοδομική δραστηριότητα έχει περιορισθεί σημαντικά (ωστόσο απασχολεί ικανοποιητικό ποσοστό του ενεργού επαγγελματικά πληθυσμού της Αίγινας).
Τι μπορούμε να κάνουμε; Να καταπιαστούμε με εναλλακτικές δραστηριότητες και καινοτόμες ιδέες σε πρωτογενή, δευτερογενή και τριτογενή τομέα. Να βασιστούμε στην υπάρχουσα γνώση και εμπειρία, να δώσουμε στο «προϊόν» μας μία πιο ελκυστική μορφή και να το προωθήσουμε καταλλήλως ούτως ώστε να αυξήσουμε το τοπικό «ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών». Αν πετύχουμε στην παραπάνω διαδικασία (κάθετη παραγωγή), θα ενισχύσουμε σταδιακά τον ιστό που μας δένει ως κοινωνία και θα οδηγηθούμε σε οικονομική αυτάρκεια, στο βαθμό που μπορούμε. Η παραπάνω περιγραφή εντάσσεται σε αυτό που λέω προσωπικά σαν την ‘οικονομία της κοινότητας’ βασικό αντίβαρο στην ‘οικονομία των αγορών’.
Τουρισμός και καινοτόμες παραγωγικές δράσεις είναι έννοιες συμπληρωματικές και αλληλοεξαρτώμενες σε μια σχέση καθαρά αμφίδρομη. Θα σας παραθέσω δύο παραδείγματα, για να εξηγήσω τι εννοώ:
Πρώτο και χαρακτηριστικότατο παράδειγμα αυτό της Γιορτής Φιστικιού το οποίο αποτελεί πλέον θεσμό και έρχεται με τον καλύτερο τρόπο να αποδείξει πώς μπορούν να συνδυασθούν με απόλυτη επιτυχία η ανάδειξη του, μοναδικού σε ποιότητα, προϊόντος του νησιού (του φιστικιού) με την τουριστική προβολή της Αίγινας μέσω ενός φεστιβάλ πολιτιστικών, εικαστικών, γαστρονομικών και μουσικών εκδηλώσεων. Βεβαίως, η παραγωγική διαδικασία έχει και την άλλη της όψη, όπως συνέβη φέτος με την τεράστια παραγωγή και την αδυναμία των παραγωγών να το προωθήσουν στην αγορά. Ίσως χρειάζεται, μελλοντικά, να ξεκινήσει ουσιαστικός διάλογος αναφορικά με το στρατηγικό σχεδιασμό και κυρίως το marketing του. (Σημ.: Το Aegina Fistiki Fest 4 θα πραγματοποιηθεί 20-23 Σεπτεμβρίου.)
Δεύτερο παράδειγμα είναι το Τοπικό Σύμφωνο Ποιότητας. Πρόκειται για τον συνδυασμό των παραγόμενων προϊόντων και των διατροφικών συνηθειών ενός τόπου και αποτελεί ένα από τα άμεσα σχέδια της παρούσας Δημοτικής Αρχής και ειδικότερα της Επιτροπής Τουριστικής Ανάπτυξης & Προβολής του Δήμου. Σκοπός είναι να δημιουργηθεί ένα δίκτυο (cluster) Αιγινήτικης διατροφής μια ομπρέλα κάτω από την οποία θα είναι όλες οι τοπικές πρωτοβουλίες που κινούνται στην ίδια κατεύθυνση αυτοδιοικητικοί-αρμόδιοι φορείς-επιχειρήσεις και πολίτες, θα δουλέψουν για την αύξηση της ζήτησης για τοπικά προϊόντα και υπηρεσίες, ενώ παράλληλα θα ενισχύουν την ποιότητα των προσφορών τους.
Θεωρώ πως όλα τα παραπάνω βοηθούν στην ανάδειξη ενός μοντέλου πολύπλευρης βιομηχανίας, έχοντας ως στόχο την εύρεση διεξόδων από την τοπική (οικονομική κυρίως) ύφεση και τη δημιουργία προοπτικών για τη νέα γενιά, προκειμένου να αντλήσει ελπίδα και να παραμείνει στο νησί. Άλλωστε, το κυριότερο ζητούμενο είναι η διατήρηση της κοινωνικής συνοχής.
